Ticaret Bakanı Bolat'tan haziran ayı ödemeler dengesi açıklaması: Cari açıkta gerileme
Fotoğraf: Milliyet
Ticaret Bakanı Ömer Bolat, haziran ayı ödemeler dengesi verilerini değerlendirerek, mal ihracatındaki artışın cari işlemler açığının azalmasında kritik rol oynadığını açıkladı.
Ticaret Bakanı Ömer Bolat, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası tarafından kamuoyuyla paylaşılan haziran ayı ödemeler dengesi verilerine ilişkin kapsamlı bir yazılı açıklama yaptı. Bakan Bolat, haziran 2025 döneminde cari işlemler açığının 4,2 milyar dolar olarak gerçekleştiğini duyurdu. Geçtiğimiz yılın aynı ayında 2,3 milyar dolar olan cari işlemler açığıyla kıyaslandığında bir artış gözlense de, yıllıklandırılmış açığın 38,9 milyar dolar seviyesinde olduğu belirtildi. Bakanlık verilerine göre, yıllıklandırılmış altın ve enerji hariç cari işlemler hesabında ise 28,9 milyar dolarlık bir fazla verildiği kaydedildi.
Cari işlemler açığının seyri incelendiğinde, yılın ilk çeyreğinde 23,6 milyar dolar olan açığın, ikinci çeyrekte 10,9 milyar dolara kadar gerilediği görüldü. Bakan Bolat, yılın ilk yarısı itibarıyla toplam cari işlemler açığının 34,5 milyar dolar olarak gerçekleştiğini bildirdi. İkinci çeyrekteki bu iyileşme sürecinde, jeopolitik gelişmelerin emtia ve enerji fiyatları üzerinden ithalatı artırıcı etkisine rağmen, dış ticaret açığında geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 9 oranında bir iyileşme kaydedildi. Bu süreçte mal ihracatının yüzde 10,1 oranında artması, ekonomik iyileşmede belirleyici bir rol oynadı.
Enerji piyasalarındaki hareketlilik de açıklamalarda yer buldu. Bakan Bolat, enerji fiyatlarındaki yükselişin etkisiyle net enerji açığının haziran ayında yüzde 42,3 artarak 4,5 milyar dolara ulaştığını ve bu durumun cari işlemler açığındaki artışta etkili olduğunu ifade etti. Buna karşın, ikinci çeyrekteki cari işlemler açığı, geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 7,7, bir önceki çeyreğe kıyasla ise yüzde 53,8 oranında azalarak 10,9 milyar dolara gerilemeyi başardı. Hizmet ihracatı tarafında ise yıllıklandırılmış rakamlar haziranda yüzde 3,6 artışla 123,3 milyar dolara ulaştı. Bu kapsamda seyahat gelirleri 60,3 milyar dolar, taşımacılık gelirleri ise 43,2 milyar dolar olarak kaydedildi.
Küresel konjonktürdeki risk ve belirsizliklere rağmen cari işlemler açığının milli gelire oranının tarihsel ortalamaların altında seyrettiği vurgulandı. Bakan Bolat, cari açığın milli gelire oranının geçen yıl yüzde 1,9 iken, bu yılın ilk çeyreğinde yıllıklandırılmış bazda yüzde 2,4 seviyesinde kalarak başarılı bir performans sergilediğine dikkat çekti. İkinci çeyrekteki büyüme beklentileri ışığında, cari işlemler açığının milli gelire oranının ilk çeyrek seviyelerine yakın seyredeceği öngörülüyor. Mal ve hizmet ihracatı toplamının ise geçen yıla oranla yüzde 3,9 yükselerek 401,2 milyar dolara çıktığı belirtildi.
Bakan Bolat, geleceğe yönelik stratejiler konusunda da önemli mesajlar verdi. Haziran ayından itibaren enerji ve emtia fiyatlarında bir gerileme gözlendiğini belirten Bolat, fiyat oynaklığının cari açık üzerindeki yukarı yönlü risklerini sürdürdüğünü ifade etti. Ancak mal ve hizmet ihracatındaki dayanıklı yapının desteğiyle, cari işlemler açığının milli gelire oranının tarihsel ortalamanın altında kalmaya devam edeceği değerlendiriliyor. Bakanlık olarak; ihracat destekleri, ticaret diplomasisi, pazar ve ürün çeşitlendirmesi gibi çalışmalarla ihracatı güçlendirme kararlılığının sürdüğünü belirten Bolat, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın 'yüksek katma değerli ve rekabetçi ihracat' vizyonu doğrultusunda Türkiye'yi dünya ihracat liginde üst sıralara taşımayı hedeflediklerini vurguladı.